Al weer ruim een week terug in Nederland en eindelijk echt weer "geland". Maar er staat ons nog wel heel wat werk te wachten. Alle verhalen en indrukken die we tijdens de week in Uganda zo gretig hebben opgenomen moeten immers verwerkt worden. Tijdens de reis hebben we alles in Engelse teksten verwerkt - veelal in telegram stijl in verband met de tijdsdruk. We zullen de komende tijd nog wat in het Nederlands vertaalde verhalen toevoegen op deze blog, de meeste op aparte pagina's. Deze vind je boven aan als een soort van "tabbladen". Vandaag heb ik de bijvoorbeeld de pagina "Hofokam" toegevoegd met het verhaal van één van de klanten van deze microkrediet instelling in Fort Portal (West Uganda) die we hebben bezocht.
Afz Marianne

weer thuis!

Na het bezoeken van de kerkdienst (inclusief een heus gospelkoor!) op zondagochtend afscheid genomen van Uganda met haar bijzondere inwoners. Met KLM veilig aangekomen in het koude Nederland. Via deze website houden we jullie op de hoogte van aankomende activiteiten waarin we onze ervaringen zullen presenteren!

Alweer aan het einde

vrijdag 5 maart - Marianne

Vandaag alweer de laatste officiele dag van de studietour. Hoewel dit blog nog lang niet compleet is wat betreft de verhalen die we hebben gezien en gehoord, bij deze toch alvast een paar samenvattende woorden.
Ten eerste dat het niet meevalt om een blog bij te houden van een studietoer van een week. Door het drukke programma en problemen met de internet was het onmogelijk om dagelijks een up-date te geven zoals ik oorspronkelijk gepland had. Zo juist hebben we de afsluitende bijeenkomst gehad waarin alle drie subgroepen een presentatie hebben gegeven van hun bevindingen deze week. Een interessante en inspirerende bijeenkomst.

Een aantal belangrijke conclusies van onze eigen groep waren:
- microkrediet is niet alleen belangrijk voor heel arme - maar economisch - actieve mensen. Juist mensen die starten met enig bezit (maar die je toch nog zeker tot de armen kunt rekenen) en met een goede ondernemersgeest kunnen belangrijke vooruitgang boeken dankzij microkrediet. Zij kunnen direct een individuele lening afsluiten en hoeven niet te starten met een lagere groepslening.
- we waren verbaasd dat zelfs een medisch doktor met een universiteitsdiploma profiteert van microkrediet omdat ook hij geen toegang heeft tot officiele banken.
- microkrediet helpt niet alleen de directe ontvangers maar ook anderen doordat er werk wordt gecreeerd. Veel kredietafnemers - zelfs de vrouwen van de dorpsbanken met hun kleine leningen - konden mensen voor vast of tijdelijk aannemen. Op deze manier bereikt microkrediet dus indirect ook de "armsten van de armsten".
- Het is moeilijk om de invloed van microkrediet op empowerment vast te stellen tijdens een eenmalig bezoek. We zagen succesvolle zakenvrouwen maar kennen hun beginsituatie niet. Met de informatie van de kredietofficer concludeerden we toch dat deze vrouwen een ontwikkeling in empowerment hebben doorgemaakt.
- in alle dorpsbanken hadden vrouwen leidende posities, ook in de groepen waar een goed aantal mannen participeerden.
- microkrediet gaat niet alleen over geld. We hebben kunnen zien dat de microfinancieringsinstellingen die we bezocht hebben in partnerschap met de klanten werken. De ondersteuning en het vertrouwen van de instelling en haar staf wordt zeer gewaardeerd door de klanten. De vooruitgang van de klanten is de beste beloning voor de meeste stafleden van de microfinancieringsinstellingen.

Natuurlijk waren er ook verschillende discussiepunten en blijven we met vragen zitten die niet volledig beantwoord zijn. Ik blijf zelf vooral vragen hebben over het systeem van de groepsleningen. Maar zoals ik net ook in de slotbijeenkomst heb gezegd: mensen willen heel graag participeren in de kredietprogramma's, en de meeste gaan na de eerste lening door voor een volgende lening soms wel 10 jaar lang. Ze zijn trots op wat ze bereikt hebben. En dat bewijst dat het werkt, ondanks alle belemmeringen die er zeker zijn en vragen die je kunt hebben. De manager van Oikocredit Uganda verwoordde het als volgt: we zitten in een proces, het is niet allemaal perfect zoals het is maar we gaan zeker vooruit en de komende vijf jaar zal microkrediet verder ontwikkelen en zo nog beter aangepast zijn aan de behoefte van de mensen. Oikocredit Uganda kan daarbij in ieder geval rekenen op een zeer gemotiveerd en gekwalificeerd team. In hen kun je als inversteerder zeker vertrouwen hebben!



Partnerorganisatie CEDO

Dorpsbanken - de echte kleine leningen

Nuluyati Nakasiita, bezocht door Anouk op woensdag 3 maart

Woensdag 3 maart Marianne

Weer een interessante dag met hele andere bezoeken. Vandaag hebben we 4 zog. dorpsbanken bezocht. Dit zijn groepen van 10 tot 20 leden die gezamenlijk een spaar- en kredietprogramma hebben. Om in aanmerking te komen voor een lening krijgen de groepen eerst gedurende 4 weken 1x per week training. Vervolgens (of ondertussen) moeten ze samen een spaartegoed opbouwen. Vervolgens kunnen ze een lening ontvangen van 5x het bedrag dat ze geleend hebben. Dit spaartegoed is als een soort onderpand voor de lening, verder staan ze garant voor elkaar. Dus als één van de leden haar of zijn lening niet terug kan betalen dan moeten de andere leden dit gezamenlijk terugbetalen.
We werden allerhartelijkst ontvangen door alle groepen. Alle leden – meerderheid vrouwen – waren op hun mooist gekleed. Ik blijf het moeilijk vinden om de dynamiek van deze dorpsbanken echt te begrijpen. Vanuit mijn (westerse?) zienswijze lijkt het allemaal erg omslachtig en met veel extra kosten. Zo hoorden we vandaag dat de groep elke 2 weken samenkomt en dat ieder lid dan spaargeld meebrengt (rond de 1000 sh = 40 eurocent) en dat de voorzitster dit dan naar de bank moet brengen. Maar aan de verhalen van de deelnemers te horen werkt het! De eerste groep die we bezochten heeft al de 5de lening ontvangen. De belangrijkste verbetering in hun leven die bijna alle vrouwen noemen is de mogelijkheid om hun kinderen naar school te laten gaan. Zeker bij de eerste groep was dit extra indrukwekkend omdat deze groep bestond uit allemaal grootmoeders en –vaders die de zorg hadden voor meerdere kleinkinderen wiens ouders gestorven waren. Er is in dit gebied een heel hoog sterftecijfer als gevolg van Aids en er zijn daardoor schrikbarend veel weeskinderen. Ook hebben verschillende leden hun huis kunnen verbeteren bijvoorbeeld met ijzeren golfplaten.

Al met al was het vandaag een andere kant van microkrediet dan we tot nu toe gezien hebben in Uganda. Vandaag hebben we gezien hoe het echte kleinschalige microkrediet werkt, het microkrediet waar meestal over gesproken wordt met leningen van soms 40 of 50 euro. Hoe mensen met hele kleine stapjes vooruit gaan. Trots om hun spaar- en kredietboekhouding te kunnen laten zien maar met dromen om een grotere lening te krijgen en zo de verdiensten te verhogen. Want, ook dat werd duidelijk het is een langzaam en soms ook moeizaam proces. In tegenstelling tot de succesvolle kleine ondernemers die we tot nu toe hadden gezien en die het ondernemerschap echt in het bloed zit, is het voor deze mensen moeilijker om grote passen voorwaarts te maken omdat ze bijvoorbeeld in een heel afgelegen dorp en weinig onderwijs hebben gehad. Maar ze zijn blij met de mogelijkheden die ze krijgen dankzij de leningen en de vooruitgang die dat heeft gebracht in hun levens.










Giida Namirembe, bezocht door Anouk op woensdag 3 maart

En Anouk heeft ook verbinding!

Client story Margaret



















• Member of cooperative, a group called “Run out of Poverty” in Luganda
• 2003 group started with 30 members
• Head of household, 13 children, including two HIV / AIDS orphans
• Margaret reads her report: She had a friend who she visited every day. She saw that this friend was doing better and better. The friend invited her to join the group. With his inspiration she finally did. She received training on bookkeeping, planting, harvesting and nutrition. She became access to seeds and began to grow them.

Benefits /achievement:
• At first producing for subsistence, now doing farming as a business
• Household income improved
• She is able to educate children
• She got a loan to buy fertilizers of national association of agriculture
• She is able to grow vegetables, no need to buy them
• Sickness and expenses for illnesses reduced
• She bought a sewing machine for one of the HIV AIDS orphans, she receives lessons
by a tailor. She hopes that she will contribute to the family income.
• Constructed shelter for the goat

Challenges:
• Taking care of orphan children, paying school fees in the future
• Seasonal enterprise, no guaranteed income
• Storage of maize is a problem
• Instruments for agricultural activities are missing
• Husband is local artesan and does not receive regular income. From the tree Mutuba
he makes a material for belts and bags.
• Water is 2km away

Interesting aspects:
• To buy mobile phone she borrowed money from a friend and paid back after harvest
• To go to the next biggest town, Masaka, it costs her 20.000 USX (first walk, than boda boda, than taxi which is a bus)










Vanuit Masaka laat ik jullie weten kennisgemaakt te hebben met CEDO, een organisatie die boeren ondersteunt. Vandaag bezochten we een vrouw wiens man was overleden aan aids en zichzelf en haar kinderen probeerde te onderhouden met 30 kippen. Ook onze groep had een aantal leuke discussies na het tweede bezoek bij een vrouw, wiens man nog drie andere vrouwen had. Maar daarover morgen meer, de boel gaat hier sluiten!

eindelijk weer verbinding

Marianne vanuit Fort Portal (West Uganda)
Internet hier in Uganda valt niet mee blijkt. Maandag had ik een bericht geschreven en bij het publiceren van het bericht bleek internet ineens uitgevallen. Helaas bericht weg. Gister had ik - hier in Fort Portal - wederom problemen met internet. Hopelijk komt nu het verhaal van gisteren wel door en kan ik vanavond meer nieuws schrijven over onze bezoeken aan de dorpsbanken. Hieronder dus het verhaal van giseter:

Dinsdagavond 2 maart 2010
Zo slechts een kort berichtje vandaag op het blog. Een leuke maar vermoeiende dag gehad vandaag. We zijn naar Fort Portal gereisd, een trip die normaal 5 tot 6 uur duurt maar omdat we pech onderweg hadden hebben we er 8 uur overgedaan. Direct doorgereden naar het kantoor van Hofokam, de microfinancieringsinstelling die we hier bezoeken. Interessante discussie gehad met het managementteam en toen om half 7 toch ook nog even naar één van de klanten van Hofokam die ons de hele dag al verwachtte.

Interessant bezoek bij een actieve en ambitieuze varkensboer met nog een aantal andere “projecten” zoals hij het zelf noemde (kippenhouder, geiten, melkkoe, bananenplantage). Hij heeft sinds 2006 al vier leningen van Hofokam ontvangen en het is duidelijk te zien dat hij die goed weet te investeren. Zijn varkenshouderij is sinds 2006 gegroeid van 30 naar 120 varkens en nu met een golfplaten dak boven de stallen. Hij heeft nog veel plannen in zijn hoofd en heeft daar een heus businessplan voor geschreven. Zo wil hij uitbreiden naar 2000 kippen, 300 varkens en 2 koeien, verder droomt hij ervan een kleine “vracht”wagen te kopen. En ik ben er zeker van dat dat hem gaat lukken.
Op het kantoor van Hofokam hadden we een discussie gehad over de emancipatie en ‘empowerment’ van vrouwen en de vraag of het ook niet nodig is om bewustwording te creëren bij mannen. Eén van de redenen waarom microkrediet zich veel op vrouwen richt is namelijk dat het inkomen van vrouwen ten gunste komt van het hele gezin. Wel zei ik het lijkt me toch ook redelijk dat het inkomen van de man ook ten gunste komt van het gezin, dus is het niet van belang ook daar aandacht aan te besteden. Wel dat leverde een levendige discussie op. Maar bij deze varkensboer gekomen las ik tot mijn genoegen de volgende missie in zijn businessplan “het verminderen van de armoede van mijn gezin en het verzekeren van goed onderwijs voor al mijn kinderen”, bij deze man is bewustwording hieromtrent dus niet meer nodig.


- Gladys Katwe in Kampala, cliente van partnerorganisatie Rucref "five years ago I had the vision to become a farmmanager", bezocht door Anouk op maandag 1 mrt 2010-





- Rucref, een van de organisaties waarmee Oikocredit samenwerkt (zie voor meer informatie over de verschillende partnerorganisaties de tabbladen bovenaan deze website)-